W efekcie wiele osób, które przez lata zajmowały się wychowywaniem dzieci, po osiągnięciu wieku emerytalnego nie ma prawa do minimalnej emerytury. Właśnie dla takich rodziców powstało rodzicielskie świadczenie uzupełniające, znane powszechnie jako program „Mama 4 plus”.

Od marca 2026 roku maksymalna wysokość tego wsparcia wynosi 1978,49 zł brutto miesięcznie. Świadczenie wypłaca Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), a jego celem jest zapewnienie minimalnego zabezpieczenia finansowego osobom, które wychowały co najmniej czworo dzieci.

Na czym polega świadczenie „Mama 4 plus”

Rodzicielskie świadczenie uzupełniające zostało stworzone dla osób, które osiągnęły wiek emerytalny, ale z powodu wieloletniego wychowywania dzieci nie wypracowały odpowiedniego stażu pracy. W takiej sytuacji państwo wyrównuje ich dochód do poziomu minimalnej emerytury.

Jeśli osoba pobiera bardzo niską emeryturę, ZUS dopłaca brakującą kwotę do wysokości najniższego świadczenia emerytalnego. Natomiast w przypadku osób, które nie mają prawa do żadnej emerytury, wypłacana jest pełna kwota odpowiadająca minimalnej emeryturze.

Nowa wysokość świadczenia w 2026 roku

Wysokość świadczenia zmienia się co roku w marcu, ponieważ jest powiązana z waloryzacją emerytur. Do niedawna maksymalna kwota wynosiła 1878,91 zł, jednak po waloryzacji w 2026 roku wzrosła do 1978,49 zł brutto miesięcznie.

Nie każdy beneficjent otrzymuje jednak pełną kwotę. Wysokość wypłaty zależy od indywidualnej sytuacji finansowej danej osoby. W poprzednich latach średnia miesięczna wypłata wynosiła około 1033 zł, ponieważ wiele osób posiadało już częściowe świadczenia emerytalne, a program jedynie je uzupełniał.

Kto może skorzystać z programu

Świadczenie przysługuje przede wszystkim matkom, które ukończyły 60 lat i wychowały co najmniej czworo dzieci. Warunkiem jest brak prawa do minimalnej emerytury albo otrzymywanie świadczenia niższego od tej kwoty.

Z programu mogą korzystać również ojcowie, jednak tylko w szczególnych przypadkach. Dotyczy to sytuacji, gdy ojciec samotnie wychowywał dzieci – na przykład po śmierci matki lub w przypadku jej trwałego opuszczenia rodziny.

Do liczby wychowywanych dzieci zalicza się nie tylko dzieci biologiczne. Uwzględniane są także dzieci współmałżonka, dzieci adoptowane oraz dzieci przyjęte na wychowanie w ramach rodziny zastępczej (z wyjątkiem zawodowej rodziny zastępczej).

Jak złożyć wniosek o świadczenie

Aby otrzymać rodzicielskie świadczenie uzupełniające, należy złożyć odpowiedni wniosek w Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Można to zrobić na kilka sposobów: osobiście w placówce ZUS, pocztą tradycyjną albo elektronicznie za pośrednictwem platformy PUE ZUS.

Do wniosku trzeba dołączyć dokumenty potwierdzające wychowanie co najmniej czworga dzieci, w tym akty urodzenia oraz informacje o ich numerach PESEL. Niezbędne jest również oświadczenie dotyczące sytuacji rodzinnej i majątkowej.

Po złożeniu dokumentów sprawę rozpatruje prezes ZUS. W przypadku rolników decyzję wydaje prezes KRUS. Jeśli wniosek zostanie rozpatrzony negatywnie, można złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w ciągu 14 dni lub wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Wsparcie dla osób, które poświęciły się rodzinie

Program „Mama 4 plus” powstał jako forma docenienia rodziców, którzy przez wiele lat zajmowali się wychowaniem licznej rodziny. Dla wielu beneficjentów jest to jedyne stabilne źródło dochodu na emeryturze.

Podwyższenie świadczenia do prawie 2 tysięcy złotych miesięcznie sprawia, że wsparcie to staje się jeszcze ważniejsze w obliczu rosnących kosztów życia. Dzięki temu osoby, które poświęciły życie rodzinie, mogą liczyć na podstawowe zabezpieczenie finansowe w starszym wieku.